Amazon และ Meta เตรียมเข้าร่วมเป็นตัวแทนเจรจากับหน่วยงานด้านการชำระเงินของประเทศอินเดีย เพื่อหารือเกี่ยวกับปัญหาการครองส่วนแบ่งการตลาดที่สูงมากของ PhonePe (ซึ่งมี Walmart เป็นเจ้าของ) และ Google Pay ในเครือข่ายการชำระเงินแบบทันทีที่กำลังเติบโตอย่างรวดเร็วของประเทศ

ผู้บริหารที่ทำหน้าที่เป็นตัวแทนของแพลตฟอร์มต่างๆ ซึ่งประกอบด้วย Amazon Pay, WhatsApp, CRED, MobiKwik และ Super.money (ของบริษัท Flipkart) มีกำหนดการเข้าพบกับ องค์การการชำระเงินแห่งชาติแห่งอินเดีย (National Payments Corporation of India หรือ NPCI) ในวันพฤหัสบดีนี้ โดยหน่วยงานดังกล่าวเป็นผู้กำกับดูแลระบบชำระเงินแบบรวมศูนย์ (Unified Payments Interface หรือ UPI) ซึ่งเป็นระบบการชำระเงินแบบทันทีของอินเดียที่รองรับการประมวลผลธุรกรรมหลายพันล้านรายการในแต่ละเดือน

การประชุมครั้งนี้เกิดขึ้นหลังจากผ่านไปกว่าหนึ่งปีที่ทางการอินเดียได้ชะลอแผนการจำกัดส่วนแบ่งการตลาดของแอปพลิเคชันที่ใช้งาน UPI ให้อยู่ที่ไม่เกิน 30% ออกไปจนถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2569 ซึ่งมาตรการดังกล่าวมีจุดประสงค์เพื่อจำกัดสัดส่วนการทำธุรกรรม UPI ของแอปพลิเคชันใดแอปพลิเคชันหนึ่งไม่ให้สูงจนเกินไป การเลื่อนระยะเวลาบังคับใช้ดังกล่าวส่งผลให้ PhonePe และ Google Pay สามารถรักษาตำแหน่งผู้นำตลาดไว้ได้ และทำให้ผู้ให้บริการรายอื่นที่มีส่วนแบ่งการตลาดน้อยกว่าเกิดความกังวลอย่างหนักเกี่ยวกับขีดความสามารถในการแข่งขันของตนเอง

ข้อมูลจาก NPCI แสดงให้เห็นว่ายอดการทำธุรกรรมของ PhonePe และ Google Pay รวมกันมีสัดส่วนคิดเป็นประมาณ 80% จากจำนวนธุรกรรมทั้งหมด 22,600 ล้านรายการ บนเครือข่าย UPI ในเดือนมีนาคมที่ผ่านมา ซึ่งเป็นสัดส่วนที่ทิ้งห่างคู่แข่งรายอื่นๆ เช่น Paytm, Super.money, CRED, Amazon Pay และ MobiKwik อย่างมาก

ในสัปดาห์นี้ PhonePe ได้รายงานว่าบริษัทมีจำนวนผู้ใช้งานที่ลงทะเบียนทะลุ 700 ล้านราย และมีร้านค้าที่รองรับการชำระเงินกว่า 50 ล้านแห่ง ทั่วประเทศอินเดีย ซึ่งตอกย้ำถึงขนาดของเครือข่ายที่ช่วยเสริมความแข็งแกร่งให้กับจุดยืนของบริษัท โดยร้านค้าที่รับชำระเงินผ่าน PhonePe นั้นครอบคลุมพื้นที่มากกว่า 98% ของรหัสไปรษณีย์ทั้งหมดในประเทศ ซึ่งเป็นจุดแข็งที่คู่แข่งรายย่อยระบุว่าเป็นเรื่องยากมากที่จะลอกเลียนแบบหรือแข่งขันได้

จากวาระการประชุมระบุว่า ผู้เข้าร่วมหารือรวมถึง Amazon และ Meta คาดว่าจะหยิบยกข้อกังวลเกี่ยวกับแนวปฏิบัติด้านการหาผู้ใช้งาน การออกแบบผลิตภัณฑ์ และการสร้างรายได้ภายในระบบนิเวศของ UPI นอกจากนี้ยังมีข้อเสนอให้กำหนดข้อจำกัดเกี่ยวกับวิธีการที่แอปพลิเคชันรายใหญ่ใช้ในการดึงดูดผู้ใช้และนำข้อมูลการติดต่อของลูกค้าไปใช้งาน พร้อมทั้งเรียกร้องให้มีการเข้าถึงคุณสมบัติต่างๆ อย่างเป็นธรรม เช่น ระบบการชำระเงินอัตโนมัติ (Autopay) รวมถึงการขอรับมาตรการสนับสนุนและแรงจูงใจด้านกฎระเบียบเพื่อช่วยเหลือให้ผู้ให้บริการหน้าใหม่สามารถแข่งขันได้

เนื่องจากบริษัทเหล่านี้พบว่าการแข่งขันกับผู้ให้บริการชำระเงินแบบทันทีรายใหญ่เป็นเรื่องยาก จึงต้องพึ่งพาการเจรจากับหน่วยงานกำกับดูแลเพื่อขอความช่วยเหลือ อย่างไรก็ตาม NPCI ซึ่งดำเนินงานภายใต้การกำกับดูแลของ ธนาคารกลางอินเดีย (Reserve Bank of India) กำลังเผชิญกับความยากลำบากในการหาวิธีลดการผูกขาดตลาด โดยไม่ให้ส่งผลกระทบต่อการให้บริการที่ประชาชนหลายร้อยล้านคนกำลังใช้งานอยู่

ในขณะนี้ NPCI, Amazon, Meta และบริษัทอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องยังไม่ได้ตอบกลับคำร้องขอความคิดเห็นใดๆ ต่อประเด็นดังกล่าว และยังคงไม่มีความชัดเจนว่าการประชุมครั้งนี้จะนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในทันทีหรือไม่ ท่ามกลางคำถามที่ยังคงค้างคาว่า NPCI จะสามารถจัดการกับปัญหาการกระจุกตัวของตลาดนี้ได้อย่างไร

ที่มา: TechCrunch